ANP verlaagt tarieven voor fotolicenties na aanhoudende kritiek op claimbeleid

Het ANP heeft de tarieven voor licenties van foto’s verlaagd. Dat gebeurt na aanhoudende kritiek op de manier waarop de persdienst vermeende inbreuken op auteursrechten opspoort en afhandelt.

Eerder besteedde het ANP de opsporing van ongeoorloofd gebruik van foto’s uit aan het Belgische bedrijf Copyright Agent, voorheen bekend als Visual Rights Group. Ook op de werkwijze van dat bedrijf was kritiek, maar het richtte zich uitsluitend op organisaties met een KvK-inschrijving.

Dit artikel maakt deel uit van een langere serie over zogenoemde fototrollen: organisaties die op grote schaal schadeclaims versturen wegens vermeende auteursrechtinbreuken, terwijl de juridische onderbouwing daarvan regelmatig vragen oproept.

ANP heeft echter al tientallen keren ten onrechte dergelijke claims verstuurd. Ondanks het feit dat meerdere personen het persbureau hier herhaaldelijk op hebben gewezen en de kantonrechter ANP minimaal viermaal in het ongelijk heeft gesteld, blijft het ANP onterechte claims versturen.

Sinds het ANP de opsporing van vermeende auteursrechtinbreuken zelf uitvoert, is de kritiek verder toegenomen. De afgelopen periode lijkt het ANP zich daar in ieder geval deels iets van aan te trekken. Zo werd onlangs, voor zover bekend voor het eerst, een waarschuwing verstuurd zonder een verzoek om te betalen voor een licentie. In een andere zaak trok het ANP een claim volledig in en in een derde dossier werd een deel van het reeds betaalde bedrag terugbetaald.

Daarnaast blijkt dat het ANP de tarieven voor fotolicenties heeft verlaagd. Voor particulieren en stichtingen werd eerder een bedrag van €260 exclusief btw per foto gerekend. Uit twee recente claims blijkt dat dit bedrag is verlaagd naar €209,68 per foto. Dat blijkt onder meer uit een claim die aan een ijsclub werd gestuurd voor het gebruik van twee foto’s. Tubantia, notabene de krant waar de huidige algemeen directeur van ANP, Martha Riemsma, de hoofdredacteur was, plaatste op 2 juli dit artikel.

ANP geeft zelf het volgende aan:  ” De tarieven zijn niet verlaagd. Sinds kort wordt wel gewerkt met staffels. Hoe de staffels precies uitmaken voor het bedrag is een kwestie die we bespreken met de inbreukpleger” .

Echter uit niets blijkt dat er sprake is van ‘ bespreken’. De nieuwe tarieven voor licenties zijn:

• 260,- ex btw per foto voor profit gebruik. Dus voor bedrijven. Ook voor Facebook sites. Er wordt dan een korting gegeven van 10 tot 20%. Met onderhandelen is tot 50% mogelijk.
• 130,- ex btw per foto voor non-profit gebruik (bijvoorbeeld stichtingen). Er wordt dan door ANP geen korting gegeven. Over de korting kan wel onderhandeld worden.
• 65,- ex btw per foto. Dit tarief is gehanteerd voor gebruik van een historische foto door een journalist. Ook hier waarschijnlijk zonder dat ANP korting geeft.

Onduidelijjk is of wanneer er wordt betaald door een ontvanger van een claim deze een retroactieve licentie krijgt. Daarmee moet alsnog de foto worden verwijderd omdat de licentie geldig is tot het moment van betalen. Tot nu toe was de licentie namelijk altijd retroactief.

Critici hopen dat het ANP zijn beleid verder aanpast en voortaan eerst een waarschuwing stuurt aan particulieren, stichtingen en verenigingen zonder winstoogmerk, voordat wordt overgegaan tot het sturen van een betalingsverzoek.

Update: dit artikel is op 13 juli aangevuld met de reactie van ANP en met prijzen van licenties.