De Volkskrant struikelt in haar berichtgeving over onrechtmatig handelen door Belastingdienst
De Belastingdienst heeft onrechtmatig gehandeld door de kinderopvangtoeslag van honderden ouders stil te zetten. Op basis van onjuiste, mogelijk zelfs vervalsde informatie en zonder onderzoek te doen eiste de Belastingdienst grote geldbedragen terug van ouders. De toeslag werd direct stopgezet. Een van de ouders werd gevraagd om 50 duizend euro aan kinderopvangtoeslag in een keer terug te betalen. Veel ouders hebben rechtszaken moeten voeren tegen de Belastingdienst om hun gelijk te krijgen. Ouders moesten banen opzeggen, kwamen in financiele problemen, kregen psychische klachten en relaties strandden.
De Volkskrant geeft haar lezers in twee artikelen en een uitleg door haar ombudsman echter een beeld alsof de schuld niet bij de Belastingdienst lag. Het is volgens de krant allemaal de schuld van de Kamer en de eigenaar van het gastouderbureau, die door de krant werd beschuldigd, die geen open kaart speelt. Echter de krant vraagt de eigenaar van het gastouderbureau niet om een weerwoord en plaatst een ingezonden brief van kamerlid Renske Leijten (SP) niet vanwege ruimtegebrek. De betreffende brief is onder dit artikel te vinden.
Pas na onderzoek door RTL Nieuws en Trouw en 18 maanden lang kamervragen stellen door kamerleden Pieter Omtzigt (CDA) en Renske Leijten (SP) kwam de zaak aan het rollen en gaf staatssecretaris Menno Snel (D66) van financiën, na eerder ontkennen, toe dat de Belastingdienst ernstig faalde. Een klokkenluider heeft geholpen om de onderste steen waar Snel op bleef zitten toch boven te laten komen. Eerder gaven de Ombudsman, de Kinderombudman, de Hoge Raad en de Raad van State al aan dat ouders gecompenseerd moesten worden en dat stukken werden achtergehouden.
Na maanden dralen gaf Snel eindelijk ook toe dat hij de Kamer meermalen onjuist en onvolledig heeft geïnformeerd. Snel schrijft dat er ondanks het ontbreken van fraudesignalen toch opdracht werd gegeven om toeslagen van honderden ouders stop te zetten. Ook gaf Snel toe dat er een ‘tunnelvisie’ bij de Belastingdienst is, die in zijn ijver om fraude te bestrijden ‘de menselijke maat uit het oog heeft verloren’. Het kamerdebat dat plaatsvond op 4 juli is hier terug te zien.
De Volkskrant geeft haar lezers opmerkelijk genoeg een heel ander beeld van het handelen door de Belastingdienst. In het eerste deel van een artikel gepubliceerd op 10 juli schrijft de Volkskrant nog dat de Belastingdienst fout heeft gehandeld. Maar later in het artikel wordt de toon anders. Want ondanks dat Snel diep door het stof moest in een debat op 4 juli geeft de krant haar lezers de indruk dat de eigenaar van het gastouderbureau toch echt de boel probeerde te flessen. Zo schrijft de krant dat een ondernemer via RTL en Trouw zijn ‘blazoen probeert te reinigen’. Terwijl die media juist secuur blootleggen hoe vele ouders al jaren worden gemangeld door de belastingdienst.
Op 12 juli maakt de Volkskrant het nog erger. Robert Giebels schrijft een analyse met de titel ‘De Belastingdienst zat fout, maar de Tweede Kamer is schuldiger‘. Giebels schrijft dat de schuld van deze kwestie bij de Kamer ligt steeds maar weer met nieuwe en strengere wetgeving komt. Giebels doet het voorkomen alsof de kamer de Belastingdienst opdroeg om informatie te vervalsen om burgers een ten onrechte te kunnen beschuldigen van fraude!
Dus de #Belastingdienst heeft jarenlang onrechtmatig toeslagen stopgezet, bezwaren bewust afgewezen, protesten van medewerkers genegeerd, stukken achtergehouden in rechtszaken. En @volkskrant zegt: het was in opdracht van de Tweede Kamer. Knap.
Renske Leijten, lid van de Tweede Kamerfractie namens SP, stuurde een brief naar de Volkskrant. Deze werd echter vanwege ruimtegebrek niet in de krant geplaatst. De brief is onderaan deze blogpost geplaatst.
Op 9 augustus maakt de ombudsman van de Volkskrant Jean-Pierre Geelen het alleen nog maar erger. Hij geeft in zijn stuk met de titel ‘‘Ieder die zich onterecht behandeld voelt door de krant, mag zich beklagen. Maar speel wel open kaart’’ weliswaar aan dat de redactie van de Volkskrant zich wat pover verdedigde tegen het verwijt dat er niet om wederhoor is gevraagd bij het gastouderbureau. Maar Geelen verwijt de eigenaar van het gastouderbureau tegelijkertijd ‘geen open kaart te spelen’ door de krant niet de bewijzen te geven die het ongelijk van de krant aantonen.
Die bewijzen had de Volkskrant zelf als zij haar huiswerk had gedaan kunnen vinden! Rechters die worden voorgelogen door de Belastingdienst, de Kamer die voor de gek wordt gehouden door de staatssecretaris en die vervolgens in een kamerdebat diep door het stof gaat. Met een paar minuten zoekwerk had de Volkskrant redactie kunnen weten dat Snel al in mei 2019, maanden voor publicaties door de krant, een onderzoek liet instellen naar gebruik nepbewijs door de Belastingdienst. Al in 2018 schreef journalist Jan Kleinnijenhuis, die zich in tegenstelling tot collega’s van de Volkskrant wel vastbeet in dit dossier, over de fiscus die informatie blijt achterhouden in rechtszaken om kinderopvangtoeslag.
Geelen schrijft dat er een tegenstrijdigheid zit in het door de eigenaar van het gastouderbureau vragen om rectificatie van een krant waarin hij geen vertrouwen hebt. Deze mening van Geelen is onbegrijpelijk! Het is juist begrijpelijk dat vertrouwen weg is en een rectificatie wordt geeist wanneer een krant allerlei onjuiste, mogelijk zelfs door de Belastingdienst vervalsde informatie over jou schrijft en ondanks allerlei indicaties de krant voet bij stuk houdt. Geelen lijkt in dezelfde tunnelvisie te zitten als zijn redactie, iets wat de functie van ombudsman zeker geen goed doet.
Geelen schrijft verder ‘Al met al is de zaak een uitermate complex dossier”. Als hij hiermee bedoeld dat er heel veel informatie is voor de journalist om zich in te lezen heeft de ombudsman gelijk. Even verder in zijn stuk komt de aap uit de mouw.
Voor het maken van het gewraakte artikel was slechts 1 dag de tijd….
De brief die Renske Leijten op 18 juli naar de Volkskrant stuurde staat hieronder integraal weergegeven.
Afgelopen zaterdag berichtte de Volkskrant in een achtergrondanalyse dat het onwettig handelen van de Belastingdienst met de kinderopvangtoeslag de opdracht van de Tweede Kamer zou zijn. Vreemd om te lezen, want natuurlijk gaf de Kamer nooit opdracht om onwettig kinderopvangtoeslag stil te zetten en zeker ook niet om ouders die daartegen bezwaar maakten het bos in te sturen en te negeren. Nergens is te vinden dat Kamerleden het goed vinden dat de Belastingdienst met onvolledige dossiers rechtszaken tegen de ouders voert (let wel: waar documenten die ouders vrijpleitten van fraude weggelaten waren).
Het is vreemd om te lezen omdat de staatssecretaris zélf heeft erkend dat het bij de Belastingdienst enorm fout is gegaan. Hij heeft toegegeven dat er bij het gewraakte gastouderbureau Dadim geen sprake van fraude was en er geen onderzoek is gedaan. Deze slepende kwestie heeft veel ouders en ondernemers benadeeld en door goed speurwerk van journalisten van RTLnieuws en Trouw, en door scherpe Kamervragen van voornamelijk Pieter Omtzigt, is boven tafel dat het van A-tot-Z fout is gelopen. De erkenning dat de Belastingdienst onrechtmatig heeft gehandeld, in het Kamerdebat van 4 juli, was terecht en ongekend. Maar de nachtmerrie gaat voor de ouders en ondernemers duurt voort als een serieuze krant als de Volkskrant de verdediging van de Belastingdienst blijft gebruiken. Die wijst naar de Tweede Kamer als schuldige en blijft zeggen dat er toch signalen van fraude waren. Dit alles om hun handelen goed te praten. En zelfs na het Kamerdebat valt in de Volkskrant te lezen dat er bij het gastouderbureau toch wel signalen van fraude zouden zijn geweest. Dit is echt onjuist.
Het toeslagensysteem is kwetsbaar en leidt tot veel problemen. Het is goed als daar een groot debat over komt en we een belastingstelsel bouwen waarin toeslagen overbodig worden. Laten we dit debat voeren, maar zonder de benadeelden van fraudeonderzoeken telkens toch weer op te voeren als toch een beetje verdacht