Zo’n 65.000 woningen kunnen niet worden gebouwd vanwege bezwaar en beroep

Er is in Nederland een enorm groot tekort aan woningen. Dat heeft vele oorzaken. Een van de oorzaken is dat er niet genoeg nieuwbouwwoningen worden gebouwd. Deels veroorzaakt doordat omwonenden en anderen bezwaar maken tegen bestemmingsplannen, natuurvergunningen en omgevingsvergunningen. Dat kan leiden tot het afblazen van het nieuwbouwproject of jarenlange vertraging van de start van de bouw. Met vaak grote gevolgen voor mensen die al een koopcontract hadden getekend.

De regering probeert wat te doen aan de lange periode van bezwaar en vervolgens beroep. De Raad van State heeft inmiddels maatregelen aangekondigd. Beroepen bij de Raad van State betreft ongeveer 65.000 woningen.

NRC schrijft in een artikel gepubliceerd op 31 oktober 2024 over de vele bezwaren en beroepen:

Als je alle woningen in die rechtszaken bij elkaar optelt, kom je op een totaal van 65.000. Die rekensom is nog niet eerder gemaakt en het aantal is veelzeggend: het is meer dan de helft van de beoogde 100.000 woningen die het kabinet jaarlijks wil bouwen.. Het totale aantal woningen waartegen beroep is aangetekend bij de Raad van State is zelfs nog groter als ook de woningbouwprojecten van minder dan twaalf woningen worden meegenomen – al kan een woordvoerder geen exact aantal noemen.

Een overzicht dat lang niet compleet is maar is gebaseerd op recente uitspraken en zittingen van de Raad van State:

Project Haarrijn in Utrecht. Het gaat hier om 700 woningen, een school en horeca. Er is beroep ingediend door omwonenden (2 huishoudens) , de Algemene Utrechtse Hengelaars Vereniging en de Vereniging Landschapsbeheer. Het bestemmingsplan is op 22 oktober 2022 vastgesteld. Op 9 oktober 2024 deed de RvS uitspraak.

Beurskwartier in Utrecht. Het gaat om 3500 woningen. Op 22 juni 2023 heeft de gemeente het plan vastgesteld. De Rabobank, Jaarbeurs Holding, Stichting Klimaat 030 en enkele omwonenden zijn het niet eens met het bestemmingsplan en komen hiertegen in beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak. Op 30 september 2024 vond bij de RvS een zitting plaats.

Project Rijnhaven te Rotterdam. Het gaat om 3000 woningen. Op internet is geen informatie te vinden over een beroep tegen het bestemingsplan. Er is op 7 november een zitting bij de RvS bericht RTL Nieuws. Enkele omwonenden komen tegen het bestemmingsplan in beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak. Zij voeren uiteenlopende bezwaren aan tegen het bestemmingsplan. Zo zouden de gevolgen van het bestemmingsplan worden onderschat doordat andere ontwikkelingen in de omgeving niet zijn meegenomen. Verder worden bezwaren aangevoerd over verkeersoverlast, hittestress en windoverlast en tegen de hoogbouw. 

bestemmingsplan ‘Oude Goote’ in Brielle. Dit gaat om een nieuwbouwproject van 800 woningen. Enkele omwonenden zijn het niet eens met het bestemmingsplan en komen daartegen in beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Zij voeren aan dat de gemeente hun ‘vrij uitzicht’ had beloofd, maar op grond van het bestemmingsplan komen er alsnog woningen op een strook van 160 meter landelijk gebied waar zij uitzicht op hebben. Ook maken zij zich zorgen om het grote aantal woningen in het gebied, wat volgens hen een negatieve impact op de omgeving heeft. In oktober 2023 diende dit beroep al bij de Raad van State. Deze oordeelde dat er gebouwd mocht worden. Daarna is een bodemprocedure gestart. Eind 2025 start de bouw.

bestemmingsplan ‘Bakertand’ in Goirle Het plan maakt een nieuwe woonwijk met maximaal 703 woningen mogelijk. Tegen het plan komen vijf bezwaarmakers in beroep, waaronder Bewonersvereniging De Boemerang, Stichting Biodiversiteit Goirle – Riel samen met Stichting Brabantse Milieufederatie en een garage- en vastgoedbedrijf.  Er is in het bestemmingsplan geen compensatieplan opgenomen voor de in het gebied aanwezige beschermde soorten. Het gaat daarbij om kerkuil, bunzing en steenmarter. Op 7 november 2024 dient de zitting bij de RvS.

Centrumkwadraat – Molenstraat Zuidzijde’ in Enschede Het plan maakt de bouw mogelijk van 317 woningen ten zuiden van de Molenstraat in Enschede. Enkele omwonenden en een projectontwikkelaar zijn het niet eens met het plan en komen daartegen in beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak. De raad heeft in juli 2022 het bestemmingsplan vastgesteld. De zitting was op 9 september 2024.

Melickerveld in Roermond (470 woningen) Onder andere Natuur- en Milieufederatie Limburg maakte bezwaar tegen de plannen omdat het gebied zou worden gebruikt door dassen en reeen. Eind oktober vond een zitting plaats bij de RvS.

Princenhage in Breda (236 woningen) 

Appartementencomplex, genaamd “De Baron” in Tliburg. Het bestemmingsplan dat op 13 maart 2023 door de raad is vasrtgesteld maakt de bouw van maximaal 252 woningen mogelijk. De Wijkvereniging kan zich niet met het plan verenigen, in het bijzonder vanwege de parkeerdruk in de omgeving en het verloop van de planprocedure. Het beroep is op 21 augustus 2024 door de RvS ongegrond verklaard.

Backer+Rueb in Breda: De bouw van zo’n 500 stadswoningen en appartementen aan het Havenkwartier. In oktober 2023 deed de voorzieningenrechter van de RvS uitspraak.

bestemmingsplan “De Scheg West te Amstelveen. Dit gebied biedt ruimte aan maximaal 800 woningen. Een kwekerij maakte bezwaar. Bij besluit van 18 oktober 2023 heeft de raad het bestemmingsplan “De Scheg West” vastgesteld. Op 2 oktober 2024 deed de Raad van State uitspraak en verklaarde de beroepen ongegrond.

Bezwaar en beroep gaat vaak tegen wat kleinere nieuwbouwprojecten. Deze komen maar zelden in de media. Een aantal van de vele zaken.

Peize-Zuid’ gemeente Noordenveld. Het gaat om de bouw van 150 woningen. De raad nam het besluit op bestemmingsplan op 13 juli 2022. Omwonenden gingen in beroep bij de RvS. De zitting was op 30 augustus 2024.

Hart van Vrouwenakker in Nieuwkoop. Dit wordt een groene woonwijk met 82 woningen voor starters, jonge gezinnen, doorstromers en senioren. Ook komt er een Wonen met Zorg gebouw met 26 woon-zorgeenheden voor kwetsbare ouderen die 24-uurs zorg nodig hebben. Door een beroep van omwonenden tegen het bestemmingsplan heeft de projectontwikkelaar de verkoop gestaakt.

Nijmegen Midden 2015 – 7 (Vossenlaan 44)” te Nijmegen. Het plan voorziet in de ontwikkeling van maximaal 41 appartementen voor beschermd wonen en maximaal 111 zelfstandige appartementen aan de Vossenlaan 44 in Nijmegen. De raad heeft het bestemmingsplan  op 9 maart 2022 vastgesteld. Op 31 oktober 2024 deed de RvS uitspraak. Deze verklaarde de beroepen ongegrond.

Weespersluis te Weesp. Hier maakt een echtpaar (De Stichting Flora en Fauna Bescherming) al jarenlang bezwaar tegen nieuwbouwprojecten. Het gaat om bezwaren tegen een aantal omgevingsvergunningen in de Bloemendalerpolder. Het project bestaat uit ongeveer 2.750 woningen verdeeld over ongeveer 200 hectare woongebied (inclusief parken en waterpartijen) en 100 hectare natuurgebied. Het bezwaar betreft de vergunning voor ongeveer 100 woningen.

Het stel vindt dat de natuur moet worden beschermd. Eerder deed de rechter uitspraak over een eis van ‘ misbruik van recht’. In hoger beroep werd deze uitspraak vernietigt. Ook andere eisen om beroep gedwongen te laten intrekken liepen op niets uit. De kwestie ligt nu bij de Raad van State. De Stichting maakte ook bezwaar tegen de omgevingsvergunning in de wijk.

Linck in de Bink te Den Haag. Een gebouw met 77 apartementen. De eigenaar van een nabijgelegen jachtwerf maakte bezwaar tegen de omgevingsvergunning. De verkoop werd gestaakt. Na ongeveer 1,5 jaar kwamen de bezwaarmaker en projectontwikkelaar tot een akkoord. Hier is vrijwel zeker afgekocht. De verkoop start eind 2024.

Kickstart te Alphen aan de Rijn. Een nieuwbouwproject van 48 appartementen. De buurman, een ondernemer met bedrijfplan en woning maakt bezwaar bij de rechtbank. De projectontwikkelaar wilde de koopcontracten ongeldig maken maar heeft dat besluit na druk van kopers met drie maanden uitgesteld.

Kerkstraat 19-23 te Waddinxveen. Op 14 december 2022 heeft de gemeenteraad het bestemmingsplan vastgesteld. Het plan is hier 20 nieuwbouwwoningen te realiseren. Omwonenden maken bezwaar oa vanwege de privacy. Op 18 september 2024 doet de RvS uitspraak tegen het beroep op het bestemmingsplan en wijst het beroep af.

Gijsbrechtkwartier” in de gemeente Ouder-Amstel Het bestemmingsplan maakt een transformatie mogelijk van een manege naar een woongebied met 34 woningen, waarvan 33 nieuwe woningen en de omzetting van een bestaande dienstwoning naar een burgerwoning. Omwonenden maakten bezwaar en de RvS gaf hen gelijk.

Godfried Bomansstraat’ in Rijswijk. Een appartementsgebouw van 34 woningen. Verschillende bewoners in de buurt zijn het niet eens met het bestemmingsplan en komen hiertegen in beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak. Zij vrezen voor hun woongenot door vermindering van de hoeveelheid bezonning en privacy bij hun woningen en door een toename van de parkeerdruk in de omgeving. De zitting bij de RvS is in november 2024.

Parels aan het Groen nieuwbouwproject in RijswijkBuiten. Het betreft hier 17 woningen. Een omwonende maakte bezwaar vanwege de angst dat er te weinig ruimte is voor parkeren.

34 woningen aan de Godfried Bomansstraat in Rijswijk. Ook hier maakten omwonenden bezwaar vanwege te weinig parkeerruimte. De RvS gaf de bezwaarmakers gelijk.

 Vlietweg 3 te Leidschendam. Bezwaar tegen de bouw van 138 sociale huurwoningen.