Overweeg Verdrag van Aarhus bij indienen van een WOO-verzoek
De Wet Open overheid heeft journalisten en burgers het recht om stukken op te vragen bij de overheid. Met deze stukken kan iemand bijvoorbeeld reconstrueren hoe een bepaald besluit tot stand is gekomen.
De overheid is over het algemeen niet zo goed in het tijdig en volledig besluiten op WOO-verzoeken. Niet zelden moet de rechter er aan te pas komen om het bestuursorgaan aan te sporen nu eindelijk eens een besluit te nemen.
Indien het WOO-verzoek een milieu element bevat kan het nuttig zijn om in het WOO-verzoek het Verdrag van Aarhus te noemen. Het verdrag kent Richtlijn 2003/4/EG die gaat over inzake de toegang van het publiek tot milieu-informatie.
Dat het Verdrag van Aarhus grote invloed heeft op kwesties betreffende het milieu blijkt uit het ‘Varkens in nood’ arrest.
Wat is het voordeel van het verdrag voor de indiener?
Het Verdrag van Aarhus geeft de overheid twee keer 1 maand te tijd om te beslissen op een WOO-verzoek. Ook wanneer belanghebbenden door de overheid om een zienswijze worden gevraagd geldt die termijn. Bij de WOO heeft de overheid langer de tijd om te beslissen. Expertisecentrum Spoon geeft hier een uitleg.
Interessanter is dat het Verdrag van Aarhus minder uitzonderingsgronden kent dan de WOO. Bij een WOO zou de overheid kunnen weigeren bepaalde documenten openbaar te maken omdat deze bedrijfsgegevens bevatten (denk aan concurrentie gevoelige informatie). Het Verdrag van Aarhus kent veel minder uitzonderingsgronden.
Hoe dien ik een WOO-verzoek in?
Geef in het WOO-verzoek aan dat je documenten wil laten openbaren die betrekking hebben op milieu-informatie. Noem daarbij dat je een beroep doet op het Verdrag van Aarhus. Geeft kort aan waarom je van mening bent dat het WOO-verzoek over milieu-informatie gaat.
De defininitie van wat onder milieu-informatie valt is ruim. Uit rechtspraak van het Hof van Justitie van de Europese Unie blijkt dit (bron Raad van State):
Gezien de formulering en met name het gebruik van de uitdrukking alle beschikbare informatie moet de werkingssfeer van het genoemde artikel 2, sub a, en dus die van richtlijn 90/313 (deze richtlijn is inmiddels opgevolgd door Richtlijn 2003/4/EG ) ruim worden opgevat. Er valt dan ook onder alle informatie die betrekking heeft op hetzij de toestand van het milieu of de activiteiten of maatregelen die hierop een ongunstige invloed kunnen hebben, hetzij activiteiten en maatregelen die de bescherming van het milieu dienen, zonder dat de opsomming in genoemde bepaling een aanwijzing bevat die de strekking ervan beperkt.”
Net als met de WOO lijkt de nederlandse overheid ook lak (pun intended) te hebben aan het Verdrag van Aarhus. De Europese Commissie is namelijk in december 2023 een inbreukprocedure gestart tegen nederland vanwege het onvoldoende opvolgen van het verdrag.
